Yıldız yoğun ve ışık saçan bir
plazma küresidir. Biraraya toplanan yıldızların oluşturduğu
gökadalar görünür
evrenin hâkimidir. Günışığı dahil olmak üzere
Dünya üzerindeki erkenin (enerji) çoğunun kaynağı, bize en yakın yıldız olan
Güneştir. Diğer yıldızlar, Güneş’in ışığı altında kalmadıkları zaman yani geceleri gökyüzünde görünürler. Yıldızların parlamasının nedeni çekirdeklerinde meydana gelen
çekirdek kaynaşması (füzyon) tepkimelerinde açığa çıkan erkenin yıldızın içinden geçtikten sonra
dış uzaya ışınım (radyasyon) ile yayılmasıdır. Yıldızlar olmasaydı, ne
yaşam ne de
öğelerin (element) büyük bir kısmı varolabilirdi.
Gökbilimciler bir yıldızın
tayfını,
parlaklığını ve uzaydaki hareketini gözlemleyerek o yıldızın kütlesi, yaşı, kimyasal bileşimi ve bunun gibi birçok özelliğini belirleyebilirler. Bir yıldızın toplam kütlesi, yıldızın gelişiminin ve sonunun ana belirleyicisidir. Bir yıldızın gelişim süreci içinde bulunduğu aşamaya göre çapı, dönüşü, hareketi ve sıcaklığı belirlenir. Sıcaklık ve parlaklık durumuna göre işaretlendikleri
Hertzsprung-Russell diyagramı (H-R diyagramı), yıldızların güncel yaşını ve gelişim sürecindeki aşamasını belirlemek için kullanılır. Yıldız gelişiminin ilk halkası,
hidrojen, bir miktar
helyum ve çok az miktarda daha ağır öğelerden oluşan ve içe doğru çökmeye başlayan bir madde bulutudur. Yıldız çekirdeği yeteri kadar yoğunlaştıktan sonra içinde bulunan hidrojenin bir kısmı sürekli olarak nükleer çekirdek kaynaşması tepkimesiyle helyuma çevrilir. Yıldızın geri kalan kısmı, açığa çıkan erkeyi, ışınım ve
ısıyayım (konveksiyon) birleşimiyle çekirdekten uzağa taşır. Bu süreçler yıldızın kendi içine doğru çökmesini engeller ve erke, yıldız yüzeyinde bir
yıldız rüzgârı yaratarak dış uzaya doğru ışınım yoluyla yayılır.
Daha fazlası için Wikipedia.org adresine gidin…
Free Download Now!
