W fazie tej dziecko zaczyna wyróżniać pewną rzeczywistość zewnętrzną. Odczuwa to poprzez przykre bodźce, które zakłócają jego wcześniejszą autystyczną doskonałość. Stąd pierwszą reakcją na jakiekolwiek pobudzenie (wywołane głodem, chłodem, dotykiem) jest u dziecka agresja.

Przedstawiając ten problem w terminologii psychoanalitycznej trzeba stwierdzić, że kontakt ze światem zewnętrznym zaczyna się u człowieka od obsadzenia zewnętrznych obiektów popędem agresywnym. Dopiero ta pierwotna agresywna kateksja toruje drogę libidalnemu obsadzeniu w późniejszym okresie życia. Jeżeli dziecko nie obsadzi zewnętrznego obiektu popędem agresywnym, to obsadza nim samego siebie. Agresja skierowana przeciwko sobie (a raczej regresja do tej fazy), będąca jednym ze źródeł depresji, objawia się żałobą i melancholią. Może też doprowadzać do śmierci dziecka.