Neotenia występuje u płazów i wynika z braku reakcji tkanek larw na stymulujące przemianę larw hormony tarczycy, przy normalnym jej rozwoju, bądź z niedorozwoju tarczycy. Wywołana jest także warunkami środowiskowymi, które hamują rozwój larw, np. niską temperaturą lub brakiem pokarmu. Neotenia jest szczególnym przypadkiem pedogenezy. Zdolność taką posiada między innymi aksolotl - larwa Ambystoma mexicanum.

Esempi tipici di neotenia sono l'Axolotl e l'Uomo. Caratteristiche neoteniche nell'uomo sono, per esempio, la forma del cranio che rimane pressoché la stessa nel neonato e nell'adulto, e l'assenza di peli fino alla pubertà e soprattutto la capacità di digerire il latte (quest'ultima caratteristica non è tipica di tutte le razze umane: ad es. quelle andine la perdono dopo i primi anni di vita).