Gluconeogenesis (abbreviated GNG) is a metabolic pathway that results in the generation of glucose from non-carbohydrate carbon substrates such as lactate, glycerol, and glucogenic amino acids.

Die Gluconeogenese (latinisierte Schreibung der Glukoneogenese, eines Kompositums aus altgriechisch γλυκύς „süß“, νέος „neu“ und γένεσις „Erzeugung“) ist eine Neusynthese von Glucose aus organischen Nicht-Kohlenhydrat-Vorstufen wie Pyruvat, Oxalacetat und Dihydroxyacetonphosphat. Dieser Stoffwechselweg ist ubiquitär verbreitet. Pflanzen und Bakterien können durch den Glyoxylatzyklus Glucose aber auch aus Acetyl-CoA herstellen.

La néoglucogenèse, aussi appelée gluconéogénèse ou néoglycogénèse, est la synthèse du glucose à partir de précurseurs non-glucidiques. C'est à proprement parler l'inverse de la glycolyse; cependant, les voies biochimiques empruntées, bien que comportant des points communs, ne sont pas identiques.

Glukoneogenes är en energikrävande process där glukos bildas från andra enklare föreningar som cellen inte kan bryta ner. Exempel på föreningar som genomgår glukoneogenes är laktat, glycerol och alanin. Glukoneogenes sker huvudsakligen i levern under fasta. Främst hjärnan och röda blodkroppar (erytrocyter) är beroende av kontinuerlig tillförsel av glukos eftersom det är deras enda energikälla (hjärnan kan även förbränna ketonkroppar).

Glukoneogeneza (ang. Gluconeogenesis) to enzymatyczny proces tworzenia przez organizm glukozy z metabolitów niebędących węglowodanami, np. aminokwasów, glicerolu czy mleczanu. Głównym substratem jest pirogronian. Glukoneogeneza ma miejsce głównie w komórkach wątroby, częściowo również w nerkach. Jej przeciętna wydajność to ok. 100 g na dzień. Szybkość zachodzenia procesu jest zwiększana podczas wysiłku fizycznego i głodu. W wyniku glukoneogenezy wydzielają się duże ilości energii.