The nobility is a social class distinguished by high hereditary or honorary rank that possesses privileges, or eminence, and certain rights not granted to members of other classes in a society. The privileges of the nobility often comprise substantial real advantages, including rights of access, that vary from country to country and era to era. Traditional membership in the nobility is highly regulated by monarchist governments, which grant the ranks and titles to members of the elite. However, the noble class is not a closed order, and throughout history, membership has been perpetually renewed.

Unter Nobilitierung (auch Standeserhebung) versteht man die Erhebung in den Adelsstand. Sie ist nur in Staaten mit monarchischer Staatsform möglich und kann nur von einem souveränen Monarchen ausgehen; unter dem Nobilitierungsrecht versteht man das Recht, das ein Monarch (meist der König oder Kaiser) hat, um eine Person in den Adelsstand zu erheben

L'anoblissement est un acte formel de promotion d'une personne par la volonté d'un souverain, provoquant un changement d'état social en lui conférant la noblesse. C'est l'une des formes de reconnaissance qu'un État peut utiliser pour honorer l'un de ses citoyens.

Nobilitacja (z łac.), uszlachcenie - przejście do stanu szlacheckiego osoby (szlachectwo osobiste) lub osoby i jej rodziny (szlachectwo dziedziczne), niemających dotąd tytułu szlacheckiego. Nobilitacji dokonywała osoba panująca, panujący nadawał także danej rodzinie herb. Często uszlachceniu towarzyszyła też adopcja do istniejącego rodu heraldycznego. W Polsce niechęć szlachty do nadmiernego rozszerzania stanu szlacheckiego spowodowała od końca XVI wieku zanik automatycznej nobilitacji królewskiej na prośbę przez adoptującego, również ograniczyła nobilitacje królewskie. W obu przypadkach wymagana była zgoda Sejmu Rzeczypospolitej. Niektórzy polscy władcy (m.in.Stanisław Leszczyński, Stanisław August Poniatowski) obchodzili te ograniczenia, stosując tzw.nobilitacje sekretne, bez potwierdzenia sejmowego. Taka nobilitacja nie dawała faktycznie żadnych prerogatyw polskiego szlachectwa, i była stosowana głównie wobec cudzoziemców. Bez zgody sejmu niektórzy królowie nadawali także szlachectwo osobiste, bez prawa dziedziczenia, nadając tytuł Kawalera Złotej Ostrogi. Nobilitacje, także te sekretne, stanowiły często sposób zasilenia skarbaca monarszego lub zjednania stronników. Dlatego m.in. prawo do nobilitacji uzurpowali sobie także n.p.biskupi krakowscy, jako książęta siewierscy. Możliwa była także forma nobilitacji zbiorowej, jak w przypadku nobilitacji miasta Lwowa gdy Jan Kazimierz podniósł wszystkich obywateli miasta do godności szlacheckiej. Choć niektórzy twierdzą że nobilitowano wtedy nie mieszczan ale miasto jakie takie, by stworzyć konstrukcję prawną uzasadniającą jego udział w Sejmie. Faktem jest że w Galicji dobra tabularne obok szlachty mieli prawo posiadać mieszczanie Lwowa tworząc w ten sposób polski odpowiednik angielskiej gentry - właścicieli ziemskich nie posiadających tytułu szlacheckiego. Taki właściciel dóbr tabularnych egzekwujący związane z nimi prawa dominikalne to odpowiednik angielskiego lord-of-the-manor nie będącego parem. W większości monarchii od końca XVIII w. nobilitacja była w niektórych przypadkach rutynowa i wręcz automatyczna, np. po odsłużeniu w odpowiednim stopniu oficerskim lub na stanowisku urzędnika państwowego lub sądowego określonych lat, po otrzymaniu wyższego stopnia oficerskiego lub przyjęciu do wysokiego orderu. Na ziemiach polskich było to szczególnie powszechne w okresie zaborów, zwłaszcza w zaborze rosyjskim i austriackim. Świeżo mianowana szlachta miała zazwyczaj mniej przywilejów i stała niżej w hierarchii niż szlachta rodowa, mogąca poszczycić się pochodzeniem od rodów panów feudalnych lub rycerskich. Dziś szlachta okresu zaborów stoi niżej w hierarchii od pełnoprawnej szlachty okresu Rzeczypospolitej. Jako niższa szlachta nie jest jak dotąd przyjmowana do Związku Szlachty Polskiej. Dziś nobilitacja automatyczna jest również powszechnie praktykowane w większości monarchii, np. w Wielkiej Brytanii, każdy sędzia Sądu Najwyższego automatycznie zostaje parem po kilkunastu latach sprawowania urzędu. Najczęściej tytuły szlacheckie nadawane automatycznie nie są dziedziczne.

Aatelointi, naturalisointi ja adoptio olivat tapoja, joilla Suomen suuriruhtinaskunnassa ja Ruotsin kuningaskunnassa saattoi saada aatelisarvon. Aateloinnin saattoi suorittaa vain hallitsija, kuningas tai suuriruhtinas. Aateloinnin merkkinä aateloitu sai aateliskirjeen. Useimmiten aatelisarvo kuitenkin perittiin.