1989 (MCMLXXXIX) was a common year starting on Sunday. It is the 1989th year of the Common Era, or A.D.; the 989th year of the 2nd millennium; the 89th year of the 20th century; and the 10th and last year of the 1980s decade. It was a historical turning point for the wave of revolutions that swept the Eastern Bloc, starting in Poland. Collectively known as the Revolutions of 1989, they heralded the dissolution of the Soviet Union two years later and the beginning of the post–Cold War period which is characterized by the dominance of the United States in world affairs.

Das Jahr 1989 stand maßgeblich unter dem Einfluss der politischen Umwälzungen in den europäischen Ostblockstaaten, welche durch wachsenden Protest der Bevölkerung hervorgerufen wurden. Mit dem Abbau der Grenzanlagen Ungarns zu Österreich im Mai, der Grenzbefestigungen der Tschechoslowakei im Dezember und dem Fall der Berliner Mauer am 9. November 1989 kam es zur Öffnung des Eisernen Vorhangs. Dies leitete das Ende des Kalten Krieges ein und markierte das Ende des „kurzen 20. Jahrhunderts“. In China löste dagegen das Militär am 3. und 4. Juni 1989 die monatelange Besetzung des Platzes des himmlischen Friedens mit dem Tian'anmen-Massaker gewaltsam auf und unterband die Bestrebungen von Studenten nach weitergehender Öffnung der Gesellschaft und Demokratie.

1989 (MCMLXXXIX) var ett normalår som började en söndag i den gregorianska kalendern.

In 1989 begint het Oostblok uiteen te vallen. In Polen worden in augustus vrije senaatsverkiezingen gehouden, na succesvolle onderhandelingen die in februari begonnen waren, waar de arbeiderspartij Solidarnosc (Solidariteit) als grote overwinnaar uit naar voren komt. Tadeusz Mazowiecki wordt daarop op 25 augustus namens Solidarnosc premier. Historisch, want de Sovjet-Unie (onder Gorbatsjov) grijpt voor het eerst niet in. In andere communistische landen in Centraal- en Oost-Europa (de DDR, Tsjechoslowakije, Hongarije, Bulgarije) staan de communistische regimes vervolgens - al dan niet vrijwillig - hun voorrechten af. Symbolisch is de val van de Berlijnse Muur. Vanaf 6 oktober laat de DDR zijn burgers vrijelijk naar West-Duitsland reizen en op 9 november worden 's avonds onder luid gejuich de poorten in de muur opengezet, met direct een grote toestroom naar West-Berlijn als gevolg. Inmiddels waren 120.000 DDR-burgers al naar het westen gevlucht.